Çok katlı binalarda, yüksek yapılarda, endüstriyel tesislerde ve kamu binalarında yangın anında meydana gelen can kayıplarının %80’den fazlası alevlerden değil, zehirli duman ve gaz zehirlenmelerinden kaynaklanır. Yangın anında oluşan yüksek sıcaklıktaki duman, bina kaçış yollarına (yangın merdivenleri, kovanlar ve güvenlik holleri) hızla dolarak kaçış koridorlarını tıkamakta ve tahliyeyi imkansız hale getirmektedir. Benzer şekilde, kriz anlarında sığınak alanlarına duman ve zararlı gazların sızması hayati tehlike yaratır.
Bu tehlikeyi önlemenin tek yolu, Yangın Kaçış Merdiveni Basınçlandırma Sistemleri ve Sığınak Havalandırma Sistemleri kurmaktır. Kaçış koridorlarında dumanı engellemek, pozitif hava basıncı oluşturmak ve sığınaklarda zararlı gazları filtrelemek; sadece bir güvenlik tercihi değil, Türkiye Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik ve Sığınak Yönetmeliği kapsamında yasal bir zorunluluktur. İSTU Havalandırma ve İklimlendirme Sistemleri olarak, yangın ve sığınak standartlarına %100 uyumlu, diferansiyel basınç sensörlü otomasyon sistemleri imal ediyor ve kuruyoruz.
Yasal Zorunluluklar ve Yönetmelik Standartları
Türkiye’deki mevcut mevzuatlara göre merdiven basınçlandırma ve sığınak sistemlerinin kurulması gereken alanlar şunlardır:
1. Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik Zorunlulukları:
- Yükseklik Kriteri: Konut dışı yapılarda bina yüksekliği 21,50 metreyi (veya yapı yüksekliği 30,50 metreyi), konutlarda ise bina yüksekliği 51,50 metreyi geçen tüm binalarda kaçış merdivenlerinin basınçlandırması zorunludur.
- Bodrum Kat Kriteri: Bodrum kat sayısı 4’ten fazla olan binalarda yangın merdiveni kovanlarının basınçlandırma sistemi ile korunması gereklidir.
- Acil Durum Asansörü Kovanları: Yapı yüksekliği 51,50 metreden yüksek binalardaki acil durum asansör kovanlarının da basınçlandırılması yasal mecburiyettir.
2. Sığınak Yönetmeliği Standartları:
- Sığınaklarda normal dönemde taze hava havalandırması yapılırken, nükleer, biyolojik veya kimyasal (NBC) tehlike anında havanın Radyoaktif Sersepi (G4/F7 ön filtre + HEPA + Aktif Karbon Filtre) kademelerinden geçirilerek içeriye aşırı basınçlı (pozitif) steril hava verilmesi zorunludur.
Yangın Merdiveni Basınçlandırma Mantığı ve Diferansiyel Basınç Sensörleri
Merdiven basınçlandırma sisteminin temel amacı; yangının çıktığı kattan yangın merdiveni kovanına ve kaçış koridorlarına duman sızmasını engellemek için merdiven kovanında daha yüksek bir hava basıncı (pozitif basınç) oluşturmaktır.
- Fark Basınç (Diferansiyel Basınç) Değeri: Yangın kovanı ile bina içi yaşam alanları arasında standartlara göre en az 50 Pa (Paskal) fark basınç muhafaza edilmelidir. Yangın kapısı tamamen açıldığında ise dumanın içeri girmesini engellemek için kapı açıklığından en az 0,75 m/s ile 1,0 m/s hızla dışarıya doğru hava akışı sağlanmalıdır.
- Kaçış Kapağı / Kapı Açma Kuvveti Sınırı: Basınçlandırma yapılırken merdiven kovanındaki basınç aşırı yükselmemelidir. İnsanların ve çocukların yangın kapısını rahatça açıp merdivene kaçabilmesi için kapı açma kuvveti 110 N (Newton) değerini geçmemelidir.
- Diferansiyel Basınç Sensörleri ve VFD Otomasyonu: Binalarda kaçış anında kaç kişinin kapıları açıp kapattığı anlık olarak değişir. Merdiven kovanına yerleştirilen Diferansiyel Basınç Sensörleri (Fark Basınç Transmitterleri), kovandaki basıncı milisaniyeler seviyesinde ölçer. Basınç 50 Pa üzerine çıktığında veya kapılar açıldığında, Frekans Konvertörlü (VFD) Fanlar otomatik olarak devrini yükseltip düşürerek basıncı hassas bir şekilde dengede tutar.
Basınçlandırma ve Sığınak Sistemleri Standart Karşılaştırma Tablosu
| Parametre / Kriter | Yangın Merdiveni Basınçlandırma Sistemi | Sığınak Havalandırma ve Filtreleme Sistemi |
| Temel Amaca Odaklanma | Zehirli dumanın kaçış koridorlarına girmesini önlemek | Nükleer, kimyasal ve biyolojik gazları süzen steril taze hava sağlama |
| Hedef Basınç Değeri | Yaşam alanlarına göre 50 Pa pozitif fark basınç | Dış ortama göre 50 Pa ile 100 Pa pozitif sığınak içi basınç |
| Hava Hızı ve Akış Standartları | Kapı açıkken en az 0,75 m/s – 1,0 m/s kaçış hava hızı | Kişi başı en az 1,5 – 3,0 m³/h filtrelenmiş taze hava debisi |
| Kullanılan Filtre/Fan Teknolojisi | Yüksek sıcaklığa dayanıklı F300 / F400 duman tahliye fanları | Kaba + F7 + HEPA (H13/H14) + Nükleer Aktif Karbon Filtre |
| Kontrol Ekipmanı | Diferansiyel Basınç Sensörü + VFD İnverter Pano | Manuel / Otomatik Sığınak By-pass Damperi ve NBC Santrali |
Malzeme Kalitesi ve İSTU İmalat Güvencesi
Yangın ve sığınak iklimlendirme sistemleri, sadece yangın veya felaket anında çalışacağı için sıfır hata toleransına sahip olmalıdır. İSTU Havalandırma ve İklimlendirme Sistemleri olarak imalatlarımızda şu yüksek standartları uyguluyoruz:
- Sertifikalı Yangın Dayanımlı Fanlar: Basınçlandırma ve duman tahliye fanlarımız uluslararası EN 12101-3 standartlarına uygun, 300°C veya 400°C sıcaklığa 2 saat boyunca dayanıklı (F300 / F400) sertifikalı olarak tedarik ve imal edilir.
- Alev Retardan ve Yangın Damperleri: Kanal hatlarının kat geçişlerinde yangının diğer katlara sıçramasını önleyen 72°C erimeli sigortalı veya motorlu yangın damperleri kuruyoruz.
- Geniş Kapasite Skalası: Küçük ölçekli konutlar ve sığınak alanları için 10.500 m³/h hava debisine sahip kompakt basınçlandırma ve sığınak filtreleme santralleri sunarken; yüksek katlı plazalar, hastaneler, AVM’ler ve endüstriyel tesisler için 120.000 m³/h kapasiteli, VFD sürücülü, otomasyon panolu ve çift fanlı (yedekli) merkezi basınçlandırma sistemleri kuruyoruz.
Sonuç olarak
Yangın merdiveni basınçlandırma ve sığınak sistemleri; binalarınızın ruhsat alma süreçlerinde, İtfaiye Denetimlerinde ve İş Güvencesi kontrollerinde sorunsuz onay almasını sağlayan, can güvenliğinin en kritik mekanik savunma hattıdır. Doğru mühendislik hesaplamaları yapılmamış veya fark basınç sensörü bulunmayan sistemler, yangın anında kapıların kilitlenmesine veya dumanın merdivene dolmasına sebep olabilir.
İSTU Havalandırma ve İklimlendirme Sistemleri olarak, Türkiye genelindeki tüm konut, plaza, otel, fabrika ve kamu binaları için yangın yönetmeliğine ve sığınak standartlarına uygun havalandırma projelerinin çizilmesini, F400 sertifikalı fan imalatını, otomasyon panolarının kurulumunu ve anahtar teslim devreye alınmasını gerçekleştiriyoruz. Binalarınız için basınçlandırma debisi hesaplatmak, itfaiye onaylı proje ve keşif talebinde bulunmak ve B2B fiyat teklifi almak için bizimle hemen iletişime geçebilirsiniz.Çok katlı binalarda, yüksek yapılarda, endüstriyel tesislerde ve kamu binalarında yangın anında meydana gelen can kayıplarının %80’den fazlası alevlerden değil, zehirli duman ve gaz zehirlenmelerinden kaynaklanır. Yangın anında oluşan yüksek sıcaklıktaki duman, bina kaçış yollarına (yangın merdivenleri, kovanlar ve güvenlik holleri) hızla dolarak kaçış koridorlarını tıkamakta ve tahliyeyi imkansız hale getirmektedir. Benzer şekilde, kriz anlarında sığınak alanlarına duman ve zararlı gazların sızması hayati tehlike yaratır.
Bu tehlikeyi önlemenin tek yolu, Yangın Kaçış Merdiveni Basınçlandırma Sistemleri ve Sığınak Havalandırma Sistemleri kurmaktır. Kaçış koridorlarında dumanı engellemek, pozitif hava basıncı oluşturmak ve sığınaklarda zararlı gazları filtrelemek; sadece bir güvenlik tercihi değil, Türkiye Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik ve Sığınak Yönetmeliği kapsamında yasal bir zorunluluktur. İSTU Havalandırma ve İklimlendirme Sistemleri olarak, yangın ve sığınak standartlarına %100 uyumlu, diferansiyel basınç sensörlü otomasyon sistemleri imal ediyor ve kuruyoruz.
Yasal Zorunluluklar ve Yönetmelik Standartları
Türkiye’deki mevcut mevzuatlara göre merdiven basınçlandırma ve sığınak sistemlerinin kurulması gereken alanlar şunlardır:
1. Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik Zorunlulukları:
- Yükseklik Kriteri: Konut dışı yapılarda bina yüksekliği 21,50 metreyi (veya yapı yüksekliği 30,50 metreyi), konutlarda ise bina yüksekliği 51,50 metreyi geçen tüm binalarda kaçış merdivenlerinin basınçlandırması zorunludur.
- Bodrum Kat Kriteri: Bodrum kat sayısı 4’ten fazla olan binalarda yangın merdiveni kovanlarının basınçlandırma sistemi ile korunması gereklidir.
- Acil Durum Asansörü Kovanları: Yapı yüksekliği 51,50 metreden yüksek binalardaki acil durum asansör kovanlarının da basınçlandırılması yasal mecburiyettir.
2. Sığınak Yönetmeliği Standartları:
- Sığınaklarda normal dönemde taze hava havalandırması yapılırken, nükleer, biyolojik veya kimyasal (NBC) tehlike anında havanın Radyoaktif Sersepi (G4/F7 ön filtre + HEPA + Aktif Karbon Filtre) kademelerinden geçirilerek içeriye aşırı basınçlı (pozitif) steril hava verilmesi zorunludur.
Yangın Merdiveni Basınçlandırma Mantığı ve Diferansiyel Basınç Sensörleri
Merdiven basınçlandırma sisteminin temel amacı; yangının çıktığı kattan yangın merdiveni kovanına ve kaçış koridorlarına duman sızmasını engellemek için merdiven kovanında daha yüksek bir hava basıncı (pozitif basınç) oluşturmaktır.
- Fark Basınç (Diferansiyel Basınç) Değeri: Yangın kovanı ile bina içi yaşam alanları arasında standartlara göre en az 50 Pa (Paskal) fark basınç muhafaza edilmelidir. Yangın kapısı tamamen açıldığında ise dumanın içeri girmesini engellemek için kapı açıklığından en az 0,75 m/s ile 1,0 m/s hızla dışarıya doğru hava akışı sağlanmalıdır.
- Kaçış Kapağı / Kapı Açma Kuvveti Sınırı: Basınçlandırma yapılırken merdiven kovanındaki basınç aşırı yükselmemelidir. İnsanların ve çocukların yangın kapısını rahatça açıp merdivene kaçabilmesi için kapı açma kuvveti 110 N (Newton) değerini geçmemelidir.
- Diferansiyel Basınç Sensörleri ve VFD Otomasyonu: Binalarda kaçış anında kaç kişinin kapıları açıp kapattığı anlık olarak değişir. Merdiven kovanına yerleştirilen Diferansiyel Basınç Sensörleri (Fark Basınç Transmitterleri), kovandaki basıncı milisaniyeler seviyesinde ölçer. Basınç 50 Pa üzerine çıktığında veya kapılar açıldığında, Frekans Konvertörlü (VFD) Fanlar otomatik olarak devrini yükseltip düşürerek basıncı hassas bir şekilde dengede tutar.
Basınçlandırma ve Sığınak Sistemleri Standart Karşılaştırma Tablosu
| Parametre / Kriter | Yangın Merdiveni Basınçlandırma Sistemi | Sığınak Havalandırma ve Filtreleme Sistemi |
| Temel Amaca Odaklanma | Zehirli dumanın kaçış koridorlarına girmesini önlemek | Nükleer, kimyasal ve biyolojik gazları süzen steril taze hava sağlama |
| Hedef Basınç Değeri | Yaşam alanlarına göre 50 Pa pozitif fark basınç | Dış ortama göre 50 Pa ile 100 Pa pozitif sığınak içi basınç |
| Hava Hızı ve Akış Standartları | Kapı açıkken en az 0,75 m/s – 1,0 m/s kaçış hava hızı | Kişi başı en az 1,5 – 3,0 m³/h filtrelenmiş taze hava debisi |
| Kullanılan Filtre/Fan Teknolojisi | Yüksek sıcaklığa dayanıklı F300 / F400 duman tahliye fanları | Kaba + F7 + HEPA (H13/H14) + Nükleer Aktif Karbon Filtre |
| Kontrol Ekipmanı | Diferansiyel Basınç Sensörü + VFD İnverter Pano | Manuel / Otomatik Sığınak By-pass Damperi ve NBC Santrali |
Malzeme Kalitesi ve İSTU İmalat Güvencesi
Yangın ve sığınak iklimlendirme sistemleri, sadece yangın veya felaket anında çalışacağı için sıfır hata toleransına sahip olmalıdır. İSTU Havalandırma ve İklimlendirme Sistemleri olarak imalatlarımızda şu yüksek standartları uyguluyoruz:
- Sertifikalı Yangın Dayanımlı Fanlar: Basınçlandırma ve duman tahliye fanlarımız uluslararası EN 12101-3 standartlarına uygun, 300°C veya 400°C sıcaklığa 2 saat boyunca dayanıklı (F300 / F400) sertifikalı olarak tedarik ve imal edilir.
- Alev Retardan ve Yangın Damperleri: Kanal hatlarının kat geçişlerinde yangının diğer katlara sıçramasını önleyen 72°C erimeli sigortalı veya motorlu yangın damperleri kuruyoruz.
- Geniş Kapasite Skalası: Küçük ölçekli konutlar ve sığınak alanları için 10.500 m³/h hava debisine sahip kompakt basınçlandırma ve sığınak filtreleme santralleri sunarken; yüksek katlı plazalar, hastaneler, AVM’ler ve endüstriyel tesisler için 120.000 m³/h kapasiteli, VFD sürücülü, otomasyon panolu ve çift fanlı (yedekli) merkezi basınçlandırma sistemleri kuruyoruz.
Yangın merdiveni basınçlandırma ve sığınak sistemleri; binalarınızın ruhsat alma süreçlerinde, İtfaiye Denetimlerinde ve İş Güvencesi kontrollerinde sorunsuz onay almasını sağlayan, can güvenliğinin en kritik mekanik savunma hattıdır. Doğru mühendislik hesaplamaları yapılmamış veya fark basınç sensörü bulunmayan sistemler, yangın anında kapıların kilitlenmesine veya dumanın merdivene dolmasına sebep olabilir.
İSTU Havalandırma ve İklimlendirme Sistemleri olarak, Türkiye genelindeki tüm konut, plaza, otel, fabrika ve kamu binaları için yangın yönetmeliğine ve sığınak standartlarına uygun havalandırma projelerinin çizilmesini, F400 sertifikalı fan imalatını, otomasyon panolarının kurulumunu ve anahtar teslim devreye alınmasını gerçekleştiriyoruz. Binalarınız için basınçlandırma debisi hesaplatmak, itfaiye onaylı proje ve keşif talebinde bulunmak ve B2B fiyat teklifi almak için bizimle hemen iletişime geçebilirsiniz.
